|
Wstecz |
Edycja 2005 - 2006 |
Ustawa o prawie autorskim!!! |
|
Etap I- kl. 3-4
|
Dyktando |
|
|
|
|
Każdy z nas lubi słuchać
fascynujących opowiadań. Szczególnie jednak interesują nas |
| przepiękne baśnie. Dlaczego słuchanie i
czytanie tych urzekających opowieści tak
pasjonuje? |
| Może to przygody
bohaterów baśni zwracają naszą uwagę.
Znajdziemy w nich na pewno |
| rozważnego monarchę, który próbuje
wydać za mąż swą kochaną córeczkę, królewnę. Do ręki |
| królewny roszczą sobie prawa
najprzeróżniejsi młodzieńcy. Są wśród nich
obdarzeni wielką |
| odwagą i mądrością rycerze. Nie brakuje
również próżnych, przemądrzałych, przechwalających |
| się pyszałków i czyhających na
królewskie dobra opryszków. |
| Król musi
wykazać się olbrzymią przezornością i nie może pochopnie oddać
córki za żonę |
| żadnemu konkurentowi. Wymyśla więc najtrudniejsze
próby, aby znaleźć najlepszego kadndy- |
| data. A kto nim zostanie? Przeczytajcie baśń... |
|
|
|
Oprac. Barbara Jaszczyk z SP w
Przebieczanach |
|
|
| |
|
Etap I - kl. 5-6 |
Dyktando |
|
|
|
|
W barwnym świecie mitów |
| |
|
Człowiek od dawna próbował dociec, skąd pochodzi on
sam i wszystko to, co go otacza. |
| W wyobraźni
konstruował wizje powstania świata i
człowieka. W wielu miejscach naszego |
| globu tworzono
niezliczone opowieści o bogach, półbogach i boginiach. |
|
Powstawały różne wersje tych samych zdarzeń. Niektóre pochodziły ze
Wschodu. W Egip- |
| cie i Mezopotamii
wierzono, że bogowie ukrywają się w postaciach
zwierząt i oddawano im |
| cześć. Innych rodowód
sięga starożytnej Grecji, gdzie bogom nadawano ludzką
postać i obda- |
| rzano
przeciwstawnymi cechami. I tak złośliwość
szła w parze z dobrodusznością, kłótliwość |
| z łagodnością, męstwo z
tchórzliwością, a czynom heroicznym towarzyszyły
haniebne intrygi |
| i niesnaski. Opowieści
te przekazywano ustnie, częstow formie pieśni. Z biegiem lat
spisywaniem |
| zajęli się pisarze. Do
dziś podziwiamy wyczyny Odyseusza czy Eneasza uwiecznione na
kartach |
| ksiąg przez Homera i
Wergiliusza. |
|
Kto raz znajdzie się w barwnym świecie
mitów i legend, nie może się oprzeć jego magii |
| i czarowi. I będzie do niego
wracać... |
|
Oprac.: Bożena Karpińska z SP w Kłaju |
|
|
| |
| |
| |
|
Etap II - kl. 3-4 |
1.
Dyktando 2.
Dziurawiec
|
Najczęstsze
błędy |
|
|
Recepta na siarczysty mróz
| |
|
Nie uwierzycie jak łatwo można przeczekać siarczysty mróz. Zdarza się
często, że |
| przerwany zostaje dopływ prądu i komputer
staje się bezużyteczny. Nie można obejrzeć ulubio- |
| nego serialu, ponieważ telewizor także nie
działa. Jak dobrze wtedy wykorzystać popołudniowy |
| czas? |
|
Recepta jest prosta. Należy sięgnać na półkę po zbiór baśni -
podarunek od uko- |
| chanej babuni. Do tego łyk orzeźwiającej
herbaty, dosładzanej jeżynową konfiturą i można spo- |
| kojnie pogrążyć się w lekturze... |
|
W jednej baśni dobrze ułożona i mądra księżniczka, za sprawą złej
wróżki, kłuje |
| się wrzecionem. Zapada w długi sen. Wraz
z nią we śnie pogrąża się król, jego żona oraz wszy- |
| scy dworzanie. Na szczęście na ratunek śpieszy
odważny książę. Intrygi trzynastej wróżki na nic |
| się zdały. Gdzie indziej leniwa i
przebiegła córka macochy ponosi karę za swoje próżniactwo. |
| Bo przecież w baśniach zawsze zwycięża dobro. |
|
A nam robi się lżej i cieplej na duszy? I
nawet najsroższa zima nie może popsuć |
| nam humorów. |
|
Oprac. Anna Zachara z SP w Gdowie |
| |
|
O królewnie Marzence |
| |
|
Moja najlepsza przyjaciółka Marzenka z nudów postanowiła pisać baśnie.
Uważa, |
| że pisanie to błahostka. Na próżno koleżanki
próbują odwieść ją od tego zamiaru. |
|
Za punkt honoru postawiła sobie, że zwycięży w szkolnym konkursie
literackim. |
| Główkuje teraz jak sprostać wyzwaniu. Póki co,
gra rolę obrażonej księżniczki, której nikt nie |
| rozumie. Najchętniej pogrąża się w marzeniach, a
kolegów traktuje niczym tłum dworzan. Czeka. |
| że krasnoludki posprzątają wokół jej biurka, a
przystojny książę z drugiej gimnazjum przyśle jej |
| bukiet róż. |
|
Chyba uwierzyła, że dobra wróżka pomoże jej na klasówce, bo przestała
powtarzać
|
| materiał z historii. Z miną królewny odbiera
sygnały na swojej komórce. Przedwczoraj zażądała, |
| żeby Hubert chyżo udał się do sklepiku po
drożdżówki. Kiedy odmówił, nazwała go
czarnym |
| charakterem. Właściwe to wszędzie widzi same
czarne charaktery... |
|
Oprac. Anna Zachara z SP w Gdowie |
|
| |
|
bezużyteczny |
| wrzecionem |
| uwierzycie |
| półką |
| pogrąży |
| jeżynową |
| wykorzystac |
| dworzanie |
| nie może |
| lżej |
| najsroższa |
| zwycięży |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| chyżo |
| błahostka |
| póki |
| najlepsza |
| pogrąża |
| krasnoludki |
| historii |
| zażądała |
| tłum |
| zwycięży |
| |
| |
| |
|
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
|
Etap II - kl. 5-6 |
1.
Dyktando
2. Dziurawiec
|
|
| |
|
Prometeusz |
| |
|
W mitycznym świecie spotykamy różnego
rodzaju bohaterów i herosów, którzy |
| chcą pomagać ludziom. |
|
Jednym z nich był Prometeusz. Ujęła go niedola człowieka na Ziemi i
postanowił mu |
| pomóc. W łodydze kopru zrzucił z Olimpu ogień,
dzięki któremu ludzie nie musieli już jeść na co |
| dzień surowego mięsa, nie czmychali na drzewo,
gdy zbliżały się dzikie zwierzęta. Wyrażali mu |
| wdzięczność wszyscy mieszkańcy Ziemi. Kiedy
jednak oszukał Zeusa, dzieląc podstępnie mięso |
| wołu przeznaczone na ofiarę, bóg ukarał go
straszliwie. Przykuty do skał Kaukazu cierpiał okrut- |
| nie niekończące się męki. Co dzień orzeł
wyjadał mu wątrobę, która nocą odrastała. Nie sposób |
| skrócić bóle dobroczyńcy ludzkości. |
|
Aż wreszcie znalazł się niezwykły śmiałek, Herkules, który uwolnił
Prometeusza od |
| niechybnej śmierci. |
|
Oprac. Irena Karcz z SP w Niepołomicach |
| |
| Mity
greckie |
| |
|
Na początku był chaos, z którego powoli
wyłoniła się pierwsza para bogów. Tak |
| rozpoczynają się dzieje bogów i bohaterów
starożytnej Grecji. Ich historię możemy poznać dzięki |
| opowieściom, które noszą nazwę mitów. |
|
Najsłynniejszą parą, która sprawowała władzę na Olimpie byli Zeus i
Hera. Gromo- |
| władny wywoływał burze z
piorunami, kiedy sprzeczał się ze swą małżonką. Hera była bowiem |
| nieustępliwa i kłótliwa. Często z hukiem
i wrzaskiem przetaczała się przez
pałacowe komnaty |
| i nieustannie wysuwała żądania wobec swojego
małżonka. Niekiedy jej krzyk docierał nawet do |
| kuźni, w której pracował boski kowal, więc
Hefajstos czyhał na okazję, żeby dokuczyć wład-
|
| czyni. Cicho
pracował we wnętrzu greckiego wulkanu, aż przygotował coś, co na
długo poha- |
| mowało temperament bogini. |
|
Pewnego dnia przysłał jej niezwykłe krzesło
wysadzane rubinami. Gdy tylko Hera |
| usiadła, dosięgły ją żelazne kleszcze, które
unieruchomiły ją , a grube haki skuły ją swoim uścis- |
| kiem.Wszystkich rozbawiło to wydarzenie, tylko
jego bohaterka była oburzona i nie
potrafiła |
| wybaczyć bratu głupiego
żartu. Musiał udać się na Olimp, uwolnić z pułapki Herę i
przeprosić |
| ją, bo przecież nie chciał nic złego. To był
tylko niewinny żart. Wszyscy długo będą pamiętać to |
| wydarzenie. |
|
Taką i wiele innych historii poznacie, kiedy sięgniecie po różne mity.
Na pewno będą |
| one dla was niezwykłą przygodą. |
|
Oprac. Irena Karcz z SP w Niepołomicach |
| |
|
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
|
Etap III klasy 3-4 |
1.
Dyktando
2. Dziurawiec
|
|
| |
W krainie baśni
Świat baśni
od dawna fascynuje i zachwyca. Wzrusza, wychowuje i pobudza naszą
wyobraźnię. Jakimi cechami się charakteryzuje?
Zdarzenia rozgrywają się w bliżej nieokreślonym miejscu i czasie. Kończą się
zazwyczaj zwycięstwem dobra nad złem. Świat ten zaludniony jest
księżniczkami, rycerzami, smokami, wróżkami, krasnoludkami i czarownicami.
Realizm przeplata się z fantastyką, często pojawiają się także magiczne
przedmioty. Dzięki różdżce czarodziej może rzucać zaklęcia. Latająca miotła
to najczęściej spotykany środek lokomocji w świecie magii. A kto założy
czapkę – niewidkę, staje się niewidzialny dla innych. Z opowieści tych
wypływa morał, czyli przesłanie.
Baśnie towarzyszą
nam od wczesnego dzieciństwa. Ale na pewno nie wszyscy jeszcze znacie
historię świata, w którym toczy się walka pomiędzy siłami dobra a mocami zła
i bezkresnej zimy. Jeżeli ten świat to wciąż dla Ciebie
tajemnica, wraz z czworgiem dzieci otwórz starą szafę i wejdź do
baśniowej krainy Narni. Nie będziesz żałował.
Oprac. Barbara Jastrzębska z SSP w Koźmicach Wielkich
O
Kopciuszku historia całkiem niezwykła
Fascynujący świat
baśni, urzekający naszą wyobraźnię, to również źródło natchnienia dla
artystów. Historia Kopciuszka stała się tematem wiersza znanej poetki, Wandy
Chotomskiej.
Podczas gdy siostry bawią się na balu, Kopciuszek przebiera groch i żali się
na swój nieszczęsny los. Niespodziewanie zjawia się wróżka – pocieszycielka,
która przynosi suknię balową i pantofelki. Kopciuszek
zauważa brak pończoch, ale dobra wróżka bagatelizuje problem.
Dziewczyna tańczy na balu z
księciem. O północy z jej nóżki spada pantofelek. Tu następuje katastrofa.
Okazuje się bowiem, że Kopciuszek nie umył sobie nóg przed balem. Ujrzawszy
nieumytą piętę, książę wygłasza morał ze wstrętem: „Nie pomoże dobra wróżka,
gdy u panny brudna nóżka”.
A może przygotujecie
inscenizację utworu Wandy Chotomskiej? Wyznaczcie reżysera, czyli twórcę
przedstawienia. Wybierzcie uczniów, którym powierzycie główne role.
Zadbajcie również o rekwizyty i scenografię oraz nauczcie się tekstów na
pamięć. Powodzenia!
Oprac. Barbara Jastrzębska z SSP w Koźmicach Wielkich
|
|
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
|
Etap III klasy 5-6 |
1.
Dyktando
2. Dziurawiec
|
|
| |
Kora…
Nad brzegiem morza, na
przystrojonej przeróżnego rodzaju kwieciem łące, spędzała swój wolny czas
przecudnej urody dziewczyna, Kora.
Przypatrując się jej można było zauważyć,
jak ze śmiechem potrząsa puszystą kulą dmuchawca, jak pochyliwszy się nad
kwiatem o dźwięcznie brzmiącej nazwie: narcyz, wchłania urzekający jego
zapach. Nęci ją i kusi czar śnieżnobiałych płatków drżących na wietrze.
Niepomna ostrzeżeń matki, by kwiatu nie zrywać, czyni ten gest nierozważny.
Wtem, ziemia zatrzęsła się w powałach, rozwarła swe czeluście i na rydwanie
zaprzężonym w cztery czarne jak heban rumaki, pojawił się straszliwy władca
podziemia, Hades. Natychmiast pochwycił, niespodziewającą się takiego obrotu
sytuacji, Korę i uniósł ją ze sobą do podziemnego królestwa. Otchłań zawarła
się z powrotem. Biedna Kora nigdy nie miała już cieszyć się wonią ziół i
szumem dojrzewających zbóż, nigdy nie miała już usłyszeć rozlegających się
dookoła skowrończych świergotów. Hades na zawsze bowiem chciał ją zatrzymać
w przepaściach ziemi, u swego boku.
Nad brzegiem morza, w zgrzebnej
szacie idzie matka. Dźwięk jej gorzkich słów unoszonych wichurą rozbrzmiewa
wokoło. To Demeter. Szuka Kory, swej utraconej córki.
Oprac. Barbara Jaszczyk z SP w Przebieczanach
Marzenia…
Unieść się w przestworza.
Wydrzeć ptakom tajemnicę lotu. Pokonać powietrze niedostępne dotychczas dla
mieszkańców Ziemi. To marzenie niejednego z nas. Niektórym udało się je
spełnić.
Tym, który jako pierwszy miał odważyć się
na niesłychany wyczyn, był według mitu, zamieszkujący wyspę Kretę, Ateńczyk,
Dedal. Był on niebywałej sławy budowniczym, architektem, rzeźbiarzem. Ludzie
zjeżdżali się z dalekich stron, aby podziwiać jego kunszt. Wynalazł mnóstwo
pożytecznych rzeczy. W mitologii zasłynął jednak jako twórca skrzydeł, które
sporządził z ptasich piór sklejonych woskiem. Lot, który odbył wraz ze swoim
synem, Ikarem, był tyleż zdumiewający, co tragiczny w skutkach. Ikar bowiem
uniesiony zachwytem nad potęgą wynalazku, puścił w niepamięć przestrogi ojca
i uniósł się wyżej w bezchmurne przestworza. Wówczas pod wpływem żaru
słonecznego wosk stopniał i Ikar jak gromem rażony runął w dół.
Zrozpaczony ojciec długo nie
mógł pogodzić się z utratą dziecka.
Oprac. Barbara Jaszczyk z SP w Przebieczanach
|
|
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
|
Etap powiatowy 3-4 |
1.
Dyktando
2. Dziurawiec
|
|
| |
Zmowa przedmiotów
Przezorny trzecioklasista Horacy
przeczytawszy zbiór baśni Hansa Christiana Andersena sporządził krótkie
notatki. Wszystkie postacie zostały skrupulatnie uszeregowane według
schematu – bohater pozytywny lub negatywny. Takiego uporządkowania zupełnie
nie mógł zrozumieć chaotyczny z natury Józek, który lekturę czytał głównie z
przymusu. Owszem, przeżywał przygody Calineczki, nawet uronił łzę nad biedną
jaskółką, ale za chwilę już niczego nie pamiętał.
W czytaniu bowiem ustawicznie przeszkadzała mu
stojąca w kącie przedpokoju nowiutka hulajnoga – prezent od zamężnej siostry
Haliny.
Chwiejny charakter dziewięciolatka był przyczyną wielu
innych niepowodzeń, szczególnie szkolnych. Zamiast przygotowywać się do
kartkówki z historii grał w siatkówkę. Gdy należało wypełniać ortograficzną
krzyżówkę patrzył tępo w ekran telewizora. O wieczornym czytaniu nie
pamiętał, bo komputer mrugał zachęcająco... Czyż miał warunki do intensywnej
nauki? Ależ skąd! Rozpraszały go przedmioty codziennego użytku i one głównie
ponoszą winę za niepowodzenia Józka. Zmówiły się przeciwko biednemu
chłopcu... Ostatnio babcia czyta na głos baśnie ukochanemu wnuczkowi.
Ostatnio babcia czyta na głos baśnie ukochanemu
wnuczkowi.
Oprac. Anna Zachara z SP
w Gdowie
Baśń o Waligórze i Wyrwidębie
Żyło sobie dwóch junaków: Waligóra i Wyrwidąb.
Ponieważ wychowały ich zwierzęta, posiedli potężną moc. Żądni przygód
wyruszyli w długą i niebezpieczną podróż. Niespodzianie pojawiła się góra na
horyzoncie. Waligóra ją przesunął. Znów wędrują niestrudzenie. Wtem
znienacka wyrósł dąb stuletni i zaszumiał: „Nie przepuszczę was, zawróćcie.”
Z korzeniami go wyrwali i wrzucili w bystry nurt rzeki.
Znużeni zatrzymali się u źródełka, by ugasić pragnienie
i ułożyć się do snu. Zobaczył ich staruszek, który na kobiercu podróżował.
Uradował się tajemniczy obieżyświat na widok osiłków i zaprosił na latający
kobierzec. Wkrótce chyżo pędzili muskani lekkim wietrzykiem. Nagle ujrzeli
gród, gdzie obrzydliwy potwór siał przerażenie wśród ludu. Odważni bracia
rzekli: „Drżyj bestio! Krótkie rządy ci wróżymy.” Walczyli z nim dopóty,
dopóki ducha nie wyzionął. Król wynagrodził ich za to rzetelnie.
Oprac. Anna Zachara z SP w Gdowie
|
|
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
|
Etap powiatowy 5-6 |
1.
Dyktando
2. Dziurawiec
|
|
| |
Mitologie
świata
Nie tylko Grecja i Rzym chlubią się mitami.
Pod każdą długością i szerokością geograficzną, wszędzie, gdzie rozwijała
się cywilizacja, ludzie próbowali odpowiadać na nurtujące ich pytania.
Podówczas w Chinach powstał mit o pradawnym
herosie Pan Ku, który stworzył świat,a sam narodził się z pięciu żywiołów:
wody, ognia, drewna, metalu i ziemi. Któż z nas nie zna ilustracji chińskich
baśni przedstawiających chimeryczne chińskie smoki-lwy czy smoki-ptaki.?
Z Mezopotamii mamy mitologię sumeryjską, której zawdzięczamy
postać heroicznego Gilgamesza, bohatera sprzed pięciu tysięcy lat. Jego
pragnieniem było zgłębienie tajemnicy nieśmiertelności. Historię Gilgamesza
znamy dzięki odkryciu angielskich archeologów w połowie XIX wieku. W
pradawnej stolicy, Niniwie, odkryto bibliotekę króla Assurbanipala, gdzie
zachowało się ponad dwadzieścia tysięcy glinianych tabliczek, zapisanych
pismem klinowym. Obecnie tabliczki znajdują się w brytyjskim muzeum w
Londynie i na pewno warto je zobaczyć.
W Egipcie czczono Ozyrysa, Izydę i Horusa, w Grecji
Uranosa i Gaję, w Rzymie Jowisza, Wenus czy Merkurego. Można by tak wyliczać
bez końca. Panteon bóstw w mitologiach starożytnych jest przeogromny. Warto
mu się przyjrzeć od czasu do czasu. Wiedzy nigdy zanadto, a poznawać możemy
kultury wszech czasów.
Oprac. Bożena Karpińska z
SP w Kłaju
Mitologia Słowian
Mitologii słowiańskiej poświęcamy na co
dzień niewiele czasu. Zwykle naszą uwagę przykuwają mity Greków i Rzymian.
Jednym z najstarszych mitów
słowiańskich jest historia stworzenia świata. Na początku, kiedy jeszcze nic
nie było, pojawiło się światło oraz bezkresna morza otchłań, nad którą
krążył bóg Świętowit, ukryty pod postacią łabędzia. Bóg spostrzegł swój cień
w wodzie i postanowił rozdzielić go od ciała związanego z cieniem. W taki
sposób powstali bogowie: Swaróg i Weles.
I jak na bogów przystało,
wkrótce wzięli się do pracy.
Swaróg uplótł łódź ze światła i zamieszkał w
niej. Weles okazał się przednim nurkiem. Zanurzył się w morskich głębinach i
znalazł tam przystań dla siebie. Jednak bogowie nie lubią się nudzić, a
przyglądanie się nieustannie morskim krajobrazom, niekończącym się bezkresom
fal i nieciekawemu horyzontowi sprawiło, że postanowili stworzyć ląd. W tym
celu Weles miał zanurkować w głąb morskich przestworzy i przynieść garść
piachu. Ceremonii pobierania piasku z morskiego dna miała towarzyszyć
magiczna formuła: „Z mocą Swaroga i moją”. Niestety Weles nieświadom
wypowiadanych słów, rzekł tylko: „Z moją mocą”.
Wszyscy możemy się domyślać, jakie mogła
przynieść skutki taka pomyłka. Jeśli nie, to poszukajcie słowiańskiego mitu…
Oprac.Bożena Karpińska z SP w Kłaju
|
|
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
| |
|
|